Zarządzanie Ryzykiem, Risk Management, Ryzyko, Analiza Ryzyka Rozliczamy z przyszłości

Obecnie już dwie trzecie wszystkich pieniędzy unijnych przeznaczonych na lata 2007 – 2013 zostały zagospodarowane w postaci umów z beneficjentami, a jedna czwarta została objęta wydatkami. Faktycznie dostępna pula wolnych pieniędzy, zwłaszcza dla przedsiębiorców, jest już bardzo mała. Jednak po widocznej mobilizacji i dużym przyspieszeniu w kontraktacji funduszy strukturalnych w ubiegłym roku, obecny rok przyniósł wyraźne spowolnienie jej tempa – piszą eksperci BCC.

BCC opublikował właśnie piąty już raport dotyczący wykorzystania w Polsce funduszy europejskich. Został on przygotowany przez dr Jerzego Kwiecińskiego, specjalistę od pieniędzy unijnych i byłego wiceministra rozwoju regionalnego.

Wybrane tezy raportu:

1. Fundusze Europejskie dodają dodatkowy 1% do polskiego PKB rocznie.
2. Aktualnie Polska najlepiej wydatkuje środki z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko oraz w ramach programów regionalnych, jednak spowolnienie w pozyskiwaniu dotacji z Unii Europejskiej jest widoczne we wszystkich programach.
3. Jedną z głównych przyczyn wolniejszego tempa zagospodarowywania środków unijnych jest osłabienie złotego, co powoduje, że potrzebne są większe kwoty na wkład własny w projektach w przeliczeniu na euro.
4. Zacierają się różnice pomiędzy regionami w wydatkowaniu pieniędzy z UE.
5. Najwolniej realizowane są projekty związane z gospodarką wodno-kanalizacyjną oraz budową społeczeństwa informacyjnego (budowa sieci internetu szerokopasmowego).
6. Dotychczas największe problemy z absorpcją unijnych środków występowały w transporcie, ale ta sytuacja diametralnie się zmieniła – kontraktacja na koniec lipca br. wyniosła 84%, a wydatkowanie ponad 30%.
7. W nowej perspektywie budżetowej głównym beneficjentem unijnych dotacji powinien być sektor transportowy. Niestety Komisja Europejska nie chce zgodzić się na przesunięcie części środków z dróg na inwestycje kolejowe. Co prawda będzie do pozyskania dodatkowa pula środków na transport – 50 mld euro – jednak nie będą one podzielone na poszczególne kraje, lecz przyznawane na zasadzie konkursu.

– Samolot z funduszami europejskimi nie osiągnął jeszcze maksymalnego pułapu, ani nie nabrał właściwej prędkości. W tej sytuacji „samolot może nie dolecieć do celu” – powiedział na konferencji w BCC dr Jerzy Kwieciński, ekspert ds. rozwoju regionalnego i funduszy Unii Europejskiej. Przy takim tempie wykorzystania środków z UE jak w ostatnich dwóch latach, kontraktacja zakończyłaby się w 2013 r. a wydatkowanie dopiero na koniec 2018 r. Powinniśmy podpisywać umowy na sumę ok. 5 mld zł miesięcznie i w takim samym tempie je wydawać, aby obecna i przyszła perspektywa budżetowa nie zazębiły się. Musimy wydawać te pieniądze dwa razy szybciej. Nie możemy przespać właściwego momentu, bo będziemy mieli problemy z pełnym wykorzystaniem funduszy europejskich – komentuje ekspert BCC.

Ryzyko w garści
 

W ciągu najbliższych lat trudniej będzie wykorzystywać unijne fundusze ze względu na problemy budżetowe. Konieczna będzie reforma finansów publicznych, aby jednostki pozyskujące fundusze miały pieniądze na wkład własny. Obecnie jest to coraz trudniejsze ze względu na osłabienie złotego.