Zarządzanie Ryzykiem, Risk Management, Ryzyko, Analiza Ryzyka Rozliczamy z przyszłości

W Polsce prowadzenie biznesu wiąże się ze ryzykiem skontrolowania działalności firmy przez różne służby. Ich uprawnienia są bardzo szerokie w prowadzeniu tzw. działań operacyjnych.

Chodzi nie tylko o CBA, ABW czy Agencję Wywiadu, ale i wywiad skarbowy. Pierwsze mogą prowadzić kontrole operacyjne. Są konieczne, gdy w toku standardowej pracy operacyjnej nie było możliwe uzyskanie odpowiednich dowodów. W takim przypadku, za zgodą Sądu Okręgowego w Warszawie, dana służba może kontrolować treść korespondencji, zawartość przesyłek oraz uzyskiwać informacje przy pomocy podsłuchów. W szczególnych przypadkach kontrola operacyjna może być rozpoczęta bez zgody sądu (sąd wydaje ją już w trakcie trwania kontroli). Pocieszające, że zgromadzone materiały, które nie mogą być wykorzystane w sądzie jako dowód popełnienia przestępstwa, są niszczone. Funkcjonariusze CBA, ABW i AW w pracy operacyjnej mogą posługiwać się „fałszywymi” dokumentami, jak również korzystać z pomocy osób, które nie są pracownikami tych służb.
Odmiennie ukształtowano uprawnienia wywiadu skarbowego, który został powołany ustawą o kontroli skarbowej.
Działalność jest ograniczona do uzyskiwania, gromadzenia, przetwarzania i wykorzystywania informacji o dochodach, obrotach, rzeczach i prawach majątkowych podmiotów podlegających kontroli skarbowej, co do których zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego. Celem wywiadu skarbowego jest wykrywanie przestępstw skarbowych, gospodarczych, przeciwko mieniu i dotyczących przyjmowania i wręczania korzyści majątkowych (łapówek). Podobnie jak w przypadku klasycznych służb specjalnych, wywiad skarbowy może – za zgodą sądu - stosować kontrolę operacyjną, w tym kontrolę poczty i podsłuchy.
Szczególnie podsłuchy budzą odrazę społeczności biznesowej i nie tylko. Dlatego rzecznik praw obywatelskich prof. Irena Lipowicz, zaalarmowana zbyt częstym wykorzystywaniem przez różne służby (w tym policję) danych od operatorów telekomunikacyjnych i brak odpowiedniego nadzoru nad tymi działaniami, złożyła skargę do Trybunału Konstytucyjnego.
Na konferencji zorganizowanej ostatnio przez KIG podano, że w 2010 r. różne służby, policja i wymiar sprawiedliwości bez żadnej kontroli i ograniczeń 1 mln 60 tys. razy pobrały billingi, dane abonentów i dane o przemieszczaniu się właścicieli telefonów (BTS) od operatorów telekomunikacji. Oznacza to 27,5 "sprawdzeń" na 1000 dorosłych Polaków, gdy np. w Niemczech było ich 0,2 na 1000 mieszkańców czyli 35 razy mniej.
W wyniku protestów w marcu br. w Ministerstwie Sprawiedliwości powołano na wniosek premiera specjalny zespół mający na celu ograniczenie dostępu policji i służb specjalnych do billingów Polaków.
– Funkcjonariusze mogliby występować o takie dane tylko w przypadku przestępstw zagrożonych karą co najmniej 3 lat więzienia – zapewnił min. Krzysztof Kwiatkowski.
Proponuje się też utworzenie w służbach stanowisk specjalnych pełnomocników, którzy nadzorowaliby czy funkcjonariusze pozyskują billingi zgodnie z prawem.
- Chodzi o to, żeby kontrola nie była prowadzona jedynie przez bezpośredniego zwierzchnika służbowego, który w jakiś sposób jest jednak zaangażowany w dane śledztwo - dodaje minister.
Zgodnie z planami pełnomocnicy mają podlegać bezpośrednio szefowi służby, a w przypadku policji ministrowi spraw wewnętrznych i administracji. - Dzięki takiemu umiejscowieniu w strukturze, nie byliby osobiście związani z żadną sprawą, a takie zaangażowanie zawsze utrudnia obiektywną ocenę - zapewnia minister.
Zmiany zostaną przedstawione po 9 października, czyli po wyborach.
 

Ryzyko w garści

• prowadząc interes zgodnie z przepisami nie musisz obawiać „prześwietleń” służb - zapewniają ich szefowie.
• zdarzały się przypadki, że w oparciu o fałszywe zarzuty i niesprawdzone dowody firmy były zamykane lub upadały. Potem dopiero sądy uniewinniały ich właścicieli czy zarządy. Rzadko kiedy firma podnosiła się