Zarządzanie Ryzykiem, Risk Management, Ryzyko, Analiza Ryzyka Rozliczamy z przyszłości

...dmuchnij po diagnozę. 14 października jest Polskim Dniem Spirometrii. Na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP) choruje ok. 2,5 mln Polaków. Ale tylko co drugi wie o swojej chorobie. Niektórzy epidemiolodzy mówią, że zaledwie co piąty. Na pewno większość pacjentów dowiaduje się o niej zbyt późno, żeby można było uniknąć trwałego inwalidztwa oddechowego. Dziś można to sprawdzić, aby zmniejszyć ryzyko.

POChP jest chorobą palaczy; ze statystyk wynika, że zachoruje co druga osoba paląca papierosy (nawet jeśli zerwała nałogiem, lecz wcześniej paliła przez wiele lat). Narażeni są także bierni palacze. Chorzy zwlekają z wizytą u lekarza, bo przyzwyczaili się do uporczywego kaszlu i duszności. Jednak w pewnym momencie okazuje się, że nie są w stanie wejść po schodach, a najkrótszy spacer kończy się ogromnym zmęczeniem.

Przewlekły stan zapalny wywołany przez dym tytoniowy powoduje zwężenie światła oskrzeli, zwłóknienie dróg oddechowych, rozedmę. POChP niszczy jednak nie tylko płuca, ponieważ stan zapalny rozszerza się na kolejne narządy. Trwające latami niedotlenienie organizmu przyczynia się do rozwoju nadciśnienia tętniczego i upośledza krążenie mózgowe, co może się skończyć udarem mózgu lub zaburzeniami pamięci, obniżeniem nastroju i zmianą zachowania. Poważnie wzrasta ryzyko zakrzepicy, choroby wieńcowej i zawału serca. Chory jest niedożywiony, zagrożony osteoporozą. Nasilają się procesy angiogenezy i mutagenezy, czyli gwałtownie wzrasta ryzyko zachorowania na nowotwory. Nie tylko na „przypisanego palaczom” raka płuc, lecz również raka żołądka, jelita grubego, pęcherza i macicy. Chorzy na POChP zwykle żyją o 10-15 lat krócej.

Dlatego palacze po 40 r. życia powinni co roku wykonywać proste badanie spirometryczne. Warto o tym pamiętać, ponieważ tylko wczesne wykrycie POChP może spowolnić postęp choroby, którą leczy się preparatami rozszerzającymi oskrzela. Uzupełnieniem terapii jest rehabilitacja oddechowa, podczas której pacjenci uczą się prawidłowego oddychania, lecz tej procedury NFZ nie refunduje.

Ryzyko w garści:

• 14 października każdy może zrobić sobie spirometrię za darmo (lista placówek na stronie http://www.astma-alergia-pochp.pl/)
• inwestycja w skuteczne leczenie POChP jest bardzo opłacalna, ponieważ ciężkie stadia choroby i jej zaostrzenia kosztują budżet państwa znacznie więcej
• należy wprowadzić refundację specyfików ułatwiających odzwyczajenie się od palenia
• konieczna jest refundacja nowoczesnych, stosowanych raz na dobę leków wziewnych
• NFZ musi zwiększyć wycenę procedur w poradniach antynikotynowych, bo jak na razie generują one zadłużenie i są zamykane przez dyrektorów ZOZ
• wszystkim chorym, niezależnie od zaawansowania choroby, powinno się zapewnić rehabilitację pulmonologiczną (trening fizyczny, edukację, wsparcie dietetyka i psychologa)
• chorzy w schyłkowym stadium POChP powinni zostać objęci hospicyjną opieką paliatywną, tak jak chorzy na nowotwory
• gdyby wszyscy palacze rzucili palenie, za 30 lat nie byłoby problemu POChP