Zarządzanie Ryzykiem, Risk Management, Ryzyko, Analiza Ryzyka Rozliczamy z przyszłości

Ponad 350 mln. zł w 2010 r. Począwszy od stycznia 2004 r. płatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych mają prawo przekazania 1 % zobowiązania należnego Skarbowi Państwa na rzecz wybranej organizacji pożytku publicznego. Początkowo wskazaną w deklaracji kwotę musiał przekazać sam podatnik, po nowelizacji w 2007 r. rolę płatnika przejął urząd skarbowy.

Dane Ministerstwa Finansów pokazują, że ten mechanizm działa coraz skuteczniej. W 2004 r. jedynie niewiele ponad 80 tys. podatników zadysponowało swoim 1 % , w 2010 r. liczba mecenasów III filara przekroczyła 8,6 mln. osób ?  7128 beneficjentów zyskało łącznie ponad 350 mln. zł.

Ze statusem organizacji pożytku publicznego wiążą się określone obowiązki ustawowe, wśród nich nakaz terminowego sporządzenia i upublicznienia sprawozdania merytorycznego z działalności. W tym roku ustawodawca po raz pierwszy obłożył brak raportu sankcją skreślenia z listy uprawnionych i  choć jednocześnie przedłużył okres na przekazanie tego raportu  o kilka miesięcy,  to  wiele organizacji nie zdołało sprostać obowiązkowi sprawozdawczemu.  Efekt:   podmiotów, które mogą pozyskiwać środki w ramach ?akcji 1 %? jest w roku bieżącym o ponad 1,5 tys. mniej niż rok temu.

Zasada, że popyt tworzy podaż okazała się jednak obowiązać także na rynku organizacji pozarządowych. Stowarzyszenie Przyjazna Szkoła zaproponowało wykluczonym  podmiotom pośrednictwo w pozyskiwaniu funduszy.  Ceną tej de facto usługi  jest koszt opłaty członkowskiej: 500 zł. , co przy liczbie kilku tys. organizacji partnerskich generuje niebagatelny przychód kilku mln. zł. Jest to rozwiązanie legalne w świetle przepisów, ale mocno wątpliwe etycznie.  Ta inicjatywa (najbardziej nagłośniona, ale niestety nie jednostkowa)  wywołała wielki szum w środowisku. Grupa przedstawicieli największych polskich fundacji i stowarzyszeń opublikowała list otwarty, w którym wyraziła dezaprobatę dla tej praktyki.  ? Zresztą, problem zbierania w czyimś imieniu ?na procent? uważam co do zasady za naganny. W wielu krajach jest to praktyka wręcz zakazana. Skoro nie zadziałały skutecznie mechanizmy samoregulacyjne i zwykłe poczucie przyzwoitości, uważam, że należy wrócić do kwestii prawnego uregulowania powyższych kwestii ? stwierdził Kuba Wygnański, współprzewodniczący Rady Działalności Pożytku Publicznego (RDPP).  Organizacje pozarządowe mają interes, żeby jak najszybciej doprowadzić do pełnej przejrzystości zasad. Kontrowersje wokół alokacji funduszy mogą zachwiać zaufaniem do całego sektora i doprowadzić do spadku zainteresowania dysponowaniem 1 %. A jest o co walczyć! Według badań przeprowadzonych na przełomie kwietnia i maja 2010 r. dla Forum Darczyńców (przez Pracownię Badań Społecznych z Sopotu) aż 2/3 respondentów, którzy z ?akcji  1 %?  uzyskują ponad 1 mln. zł.,  odnotowuje coroczny wzrost dochodu z tego tytułu.

Dobrze, że Polacy uczą się dobroczynności, ponieważ złożone sprawozdania wykazały, że zdecydowana większość organizacji porządku publicznego działa rzetelnie i dokładnie rozlicza się z otrzymanych środków.  Ostateczny termin rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych upływa 30 kwietnia , jest więc dosyć czasu, żeby rozsądnie zarządzić swoim podatkiem.

Ryzyko w garści

Jeśli chcesz przekazać 1 % swojego podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego: 

• Sprawdź, czy fundację lub stowarzyszenie, które planujesz wesprzeć, znajduje się w aktualnym wykazie uprawnionych podmiotów na stronie Departamentu Pożytku Publicznego MPiPS: http://www.pozytek.gov.pl/Aktualnosci,454.html#4079
• Wypełnij sekcję ?Wniosek o przekazanie 1% podatku należnego na rzecz organizacji pożytku publicznego OPP? w deklaracji podatkowej (PIT-36, PIT-36L, PIT-37, PIT-28, PIT-38). Podaj nr KRS wybranego podmiotu oraz kwotę wnioskowaną do przekazania. W formularzu, w sekcji ?Informacje uzupełniające? możesz uszczegółowić przeznaczenie odpisu (duże organizacje prowadzą różne przedsięwzięcia, finansowane z osobnych subkont).
• Złóż zeznanie podatkowe i zapłać cały należny podatek  ?  jest to warunek konieczny, żeby urząd skarbowy przekazał finansowanie wskazanemu beneficjentowi.
• Pamiętaj, że na jednym formularzu można wskazać tylko jedną uprawnioną organizację.